لپ تاپ ریفربیشد چیست؟ بررسی تفاوت با لپتاپ استوک و دست دوم

خرید لوازم الکترونیکی، مخصوصا لپ تاپ، در شرایطی که قیمت ارز نوسانات زیادی دارد و تکنولوژی روز‌به‌روز گران‌تر می‌شود، به یکی از دغدغه‌های اصلی کاربران تبدیل شده است. بسیاری از افراد به دنبال راه‌هایی هستند تا با بودجه‌ای محدودتر، دستگاهی قدرتمند و کارآمد تهیه کنند. در این میان با اصطلاحات مختلفی مانند "استوک"، "دست دوم"، "اپن باکس" و "ریفربیشد" مواجه می‌شویم. اما شاید گیج‌کننده‌ترین آن‌ها برای کاربران ایرانی این باشد که لپ تاپ ریفربیشد چیست؟ و آیا ارزش خرید دارد یا خیر؟ در این مقاله از مجله تکنوسان مگ قصد داریم به دور از اصطلاحات پیچیده و بازاری، به‌صورت کاملا تخصصی بررسی کنیم که لپ تاپ ریفربیشد چیست؟ و چه تفاوت‌هایی با سایر کالاهای موجود در بازار دارد تا بتوانید خریدی هوشمندانه انجام دهید.

لپ تاپ ریفربیشد یعنی چی؟ 

برای پاسخ دقیق به این سوال که لپ تاپ ریفربیشد چیست؟ باید بدانید که کلمه Refurbished در لغت به معنای "بازسازی شده" یا "نوسازی شده" است. در دنیای تکنولوژی، به کالاهایی ریفربیشد گفته می‌شود که به دلایل مختلفی به کارخانه سازنده یا یک مرکز تعمیرات معتبر بازگردانده شده‌اند، در آنجا بصورت دقیق تست می‌شوند، در صورت نیاز تعمیر شده و مجددا بسته‌بندی و برای فروش عرضه می‌شوند.

اما چرا یک لپ تاپ باید ریفربیشد شود؟ دلایل متعددی وجود دارد:

1. مشتری پس از خرید کالا منصرف شده و آن را در مهلت تست بازگردانده است.
2. لپ‌تاپ دارای یک نقص فنی جزئی یا خط و خش ظاهری در حین حمل‌ونقل بوده است.
3. دستگاه‌هایی که در نمایشگاه‌ها (Demoo) استفاده شده‌اند.

مزایا و معایب لپ تاپ ریفربیشد

حالا که دقیقا می‌دانیم لپ تاپ ریفربیشد چیست، بیایید بدون تعارف و جانبداری، کفه ترازوی این محصولات را بسنجیم. هیچ کالایی بی‌نقص نیست و خرید لپ‌تاپ‌های بازسازی‌ شده هم مثل هر انتخاب دیگری، دو روی سکه دارد. شناخت این نقاط قوت و ضعف به شما کمک می‌کند تا با چشمان باز تصمیم بگیرید که آیا این لپ‌تاپ‌ها مناسب شخصیت و نوع کاربری شما هستند یا خیر.

مزایای لپ تاپ ریفربیشد

• قیمت فوق‌العاده پایین‌تر: جذاب‌ترین بخش ماجرا همین‌جاست! شما می‌توانید با بودجه‌ای که برای یک لپ‌تاپ میان‌رده (Mid-Range) کنار گذاشته‌اید، یک لپ‌تاپ پرچمدار و قدرتمند بخرید. اختلاف قیمت ۱۰ تا ۳۰ درصدی نسبت به مدل آکبند، عدد کمی نیست.
• کیفیت تست شده و مطمئن: برخلاف خرید دست دوم از سایت‌های آگهی که در آن هندوانه دربسته می‌خرید، لپ‌تاپ ریفربیشد زیر نظر متخصصین تست شده و قطعات معیوبش تعویض شده‌اند. این یعنی ریسک خرابی قطعات داخلی بسیار کمتر است.
• دوستدار محیط زیست: با خرید این دستگاه‌ها، عملاً مانع ورود زباله‌های الکترونیکی بیشتر به طبیعت می‌شوید. اگر دغدغه‌های زیست‌محیطی دارید، این خرید یک حرکت سبز و مسئولانه است.
• دسترسی به مدل‌های کمیاب: گاهی تولید یک مدل محبوب متوقف شده است، اما شما همچنان عاشق کیفیت ساخت یا کیبورد آن مدل قدیمی هستید. دنیای ریفربیشدها بهترین مکان برای پیدا کردن این گنجینه‌هاست.

معایب لپ تاپ ریفربیشد

• خط و خش‌های احتمالی: اگر جزو آن دسته افرادی هستید که روی کوچک‌ترین خط و خش بدنه حساسید، شاید این لپ‌تاپ‌ها اذیت‌تان کند. برخی مدل‌های ریفربیشد (بسته به گرید آن‌ها) ممکن است آثار جزئی استفاده روی بدنه داشته باشند.
• محدودیت در گارانتی: گرچه گفتیم این دستگاه‌ها گارانتی دارند، اما مدت زمان آن معمولا کوتاه‌تر از گارانتی ۱۸ یا ۲۴ ماهه لپ‌تاپ‌های نو است.
• بسته‌ بندی غیر اورجینال: خیلی وقت‌ها لپ‌تاپ‌های ریفربیشد در جعبه‌های اصلی پرزرق‌وبرق کارخانه عرضه نمی‌شوند و در جعبه‌های ساده قهوه‌ای رنگ به دستتان می‌رسند. پس اگر "آنباکسینگ" برایتان مهم است، ممکن است توی ذوقتان بخورد.

لپ تاپ ریفربیش چه تفاوتی با لپ تاپ استوک دارد؟

در بازار ایران، کلمات "استوک" و "ریفربیشد" گاهی به اشتباه به جای هم به کار می‌روند، اما این دو تفاوت‌های زیادی دارند. دانستن تفاوت لپ تاپ ریفربیشد و استوک برای جلوگیری از ضرر مالی بسیار مهم است. لپ‌تاپ‌های استوک (Stock) در بازار ایران، معمولا لپ‌تاپ‌های سازمانی و اداری کشورهای اروپایی و آمریکایی هستند که پس از اتمام قرارداد (مثلا ۳ تا ۵ سال استفاده در یک شرکت)، جمع‌آوری شده و به صورت کیلویی یا پالت به کشورهای دیگر صادر می‌شوند. این دستگاه‌ها مستقیما توسط کارخانه بازسازی نشده‌اند و صرفا دستگاه‌های کار کرده‌ای هستند که تمیز و سالم مانده‌اند.

در مقابل، وقتی بررسی می‌کنیم که لپ تاپ ریفربیشد چیست؟ متوجه می‌شویم که این دستگاه‌ها مستقیما زیر نظر کمپانی سازنده (مانند Dell، HP یا Apple) یا نمایندگان رسمی آن‌ها بازسازی شده‌اند. لپ‌تاپ ریفربیشد معمولا کارکرد بسیار کمتری نسبت به استوک دارد (گاهی در حد صفر) و قطعات مصرفی آن مثل باتری یا هارد دیسک، در صورت ضعیف بودن توسط کارخانه با قطعه نو تعویض می‌شود. در حالی که در لپ‌تاپ استوک، شما دقیقا همان دستگاه استفاده شده را دریافت می‌کنید.

فرق لپ تاپ ریفربیشد با دست دوم در چیست؟

شاید فکر کنید که لپ تاپ ریفربیشد همان دست دوم است، اما فرق لپ تاپ ریفر

بیشد با دست دوم در فرآیند بازبینی و تضمین کیفیت است. لپ‌تاپ دست دوم (Used) کالایی است که شما از یک شخص حقیقی می‌خرید. این دستگاه ممکن است سال‌ها استفاده شده باشد، خمیر سیلیکون آن خشک شده باشد، فن‌ها پر از گرد و غبار باشند و هیچ تضمینی روی سلامت قطعات داخلی آن وجود ندارد. در خرید دست دوم، شما کالا را همان‌طور که هست می‌خرید. اما زمانی که به دنبال پاسخی برای لپ تاپ ریفربیشد چیست؟ می‌گردیم، با کالایی روبرو هستیم که فرآیند نوسازی را طی کرده است. یعنی بدنه دستگاه تمیز یا تعویض شده، سیستم خنک‌کننده سرویس شده و نرم‌افزار آن به تنظیمات کارخانه برگشته است. 

انواع لپ تاپ ریفربیشد

حالا که متوجه شدیم لپ تاپ ریفربیشد چیست، باید بدانید که این دستگاه‌ها همگی در یک سطح کیفی قرار ندارند. خرید این لپ‌تاپ‌ها دقیقا مثل راه رفتن روی لبه تیغ است، اگر آگاهانه انتخاب کنید، با هزینه‌ای اندک صاحب یک دستگاه فوق‌العاده می‌شوید، اما اگر بدون شناخت انواع آن خرید کنید، ممکن است با دستگاهی روبرو شوید که مشکلات سخت‌افزاری جدی دارد. کمپانی‌های بزرگ دنیا برای اینکه مشتری دقیقا بداند چه چیزی می‌خرد، لپ‌تاپ‌های ریفربیشد را با برچسب‌های دقیقی دسته‌بندی می‌کنند. شناخت این اصطلاحات به شما کمک می‌کند تا سره را از ناسره تشخیص دهید:

• معتبر یا Recertified: این بهترین نوع است. یعنی دستگاه توسط خود کارخانه یا نمایندگی رسمی، تمام تست‌ها را پاس کرده و مجدداً "گواهی سلامت" گرفته است.
• مشابه نو یا Like New / Refreshed: این دستگاه‌ها کمترین میزان کارکرد را داشته‌اند (مثلاً فقط جعبه باز شده یا مدت کوتاهی ویترین بوده‌اند) و ظاهر آن‌ها هیچ تفاوتی با نو ندارد.
• تعمیر شده یا Repaired: این دسته شامل لپ‌تاپ‌هایی است که یک نقص فنی مشخص داشته‌اند مثلا کارت گرافیک یا هارد مشکل داشته و پس از تعویض قطعه معیوب، دوباره به چرخه فروش برگشته‌اند.

نکته مهم در بازار ایران

البته بیایید با واقعیت بازار ایران هم روبرو شویم، درست است که در دنیا این دسته‌بندی‌های دقیق (مثل Recertified یا Refreshed) وجود دارد، اما اینجا معمولا همه این‌ها را با همان اسم کلی "ریفر" یا "ریفربیشد" می‌شناسند و کمتر پیش می‌آید که فروشنده‌ای وارد این جزئیات شود. پس خیلی درگیر این اصطلاحات تخصصی نشوید! در بازار ما، شناخت فروشنده مهم‌تر از شناخت اسم‌هاست. برای اینکه خیالتان راحت باشد و پولتان را بابت یک دستگاه پر از ایراد دور نریزید، سراغ فروشنده‌ای بروید که معتبر باشد و سلامت کالا را با "مهلت تست واقعی" تضمین کند.

نحوه تشخیص لپ تاپ ریفربیشد

شاید نگران باشید که نکند فروشنده‌ای لپ‌تاپ ریفربیشد را به جای نو به شما بفروشد. با دانستن نحوه تشخیص لپ تاپ ریفربیشد می‌توانید مچ‌گیری کنید:

1. چک کردن سریال نامبر: سریال دستگاه را در سایت سازنده (مثل Dell یا HP) وارد کنید. وضعیت گارانتی و تاریخ اکتیو شدن همه چیز را لو می‌دهد.
2. برچسب روی جعبه: دنبال کلماتی مثل Refurbished، Renewed یا Remanufactured روی لیبل جعبه بگردید.
3. کد مدل (Part Number): در برخی برندها مثل اپل، حرف اول مدل نامبر تغییر می‌کند (مثلاً F به جای M).

لپ تاپ Refurbished بخریم یا نه؟

به بخش نهایی و تصمیم‌گیری رسیدیم. با تمام این توضیحات، لپ تاپ ریفربیشد بخریم یا نه؟
اگر بخواهم صادقانه بگویم، وقتی کاملا درک کردید که لپ تاپ ریفربیشد چیست؟، ترس‌تان از خرید می‌ریزد. این لپ‌تاپ‌ها گزینه‌ی فوق‌العاده‌ای هستند برای کسانی که:

• می‌خواهند با پول یک لپ‌تاپ معمولی، یک لپ‌تاپ حرفه‌ای و پرچمدار داشته باشند.
• اولویتشان "کارایی و قدرت سخت‌افزاری" است نه پلمپ بودن جعبه.
• دوست دارند با خرید کالای بازسازی شده، به حفظ محیط زیست کمک کنند.

بعد از خرید لپ‌تاپ ریفربیشد چه کنیم؟

فرض کنیم شما بهترین تصمیم را گرفتید و یک لپ‌تاپ ریفربیشد با مهلت تست یک هفته‌ای خریدید. در این چند روز دقیقا باید چه چیزهایی را چک کنید تا خیالتان راحت شود؟ این چک‌لیست طلایی را از دست ندهید:

1. بررسی پیکسل سوخته: یک صفحه کاملاً سفید و سپس کاملا مشکی را روی صفحه نمایش باز کنید و با دقت نگاه کنید تا نقطه رنگی یا خاموش روی آن نباشد.
2. سلامت هارد: نرم‌افزار سبک و رایگان Hard Disk Sentinel یا CrystalDiskInfo را نصب کنید. این برنامه‌ها در یک ثانیه به شما می‌گویند که سلامت هارد (Health) چند درصد است. برای هارد SSD این عدد باید نزدیک به ۱۰۰ باشد.
3. تست فشار: با نرم‌افزاری مثل HeavyLoad یا اجرای یک بازی سنگین به مدت ۱۵ دقیقه، سیستم را زیر فشار بگذارید. در این حالت نباید دستگاه ناگهان خاموش شود (که نشانه داغ کردن بیش از حد یا مشکل فن است) و نباید صفحه آبی مرگ ظاهر شود.
4. بررسی پورت‌ها و اتصالات: تک‌تک پورت‌های USB، HDMI و جک هدفون را چک کنید. همچنین حتما یک‌بار اتصال وای‌فای و بلوتوث را قطع و وصل کنید تا از سلامت ماژول‌های ارتباطی مطمئن شوید.
5. تست کیبورد: یک فایل متنی باز کنید و تمام دکمه‌ها را فشار دهید. گاهی در لپ‌تاپ‌های ریفربیشد ممکن است یک یا دو کلید به نرمی کار نکنند.